KKTC'de Yenidoğan İşitme Taraması Nerede Yaptırılır?
Kuzey Kıbrıs'ta (KKTC) yeni doğan bebeğinizin işitme taraması nerede, ne zaman ve nasıl yaptırılır? Devlet hastanesi mi, işitme merkezi mi? Sonuç şüpheli çıkarsa izlenecek adımlar ve Kıbrıs'a özel pratik bir rehber.
Kuzey Kıbrıs'ta (KKTC) doğan bir bebeğin işitme taraması, tıpkı dünyanın birçok yerinde olduğu gibi, doğumdan sonraki ilk günler içinde yapılması gereken rutin ve bebeğe acı vermeyen bir kontroldür. Aileden işitme kaybı öyküsü olmasa bile, her 1000 bebekten birkaçı doğuştan işitme kaybıyla dünyaya gelir: bu yüzden "bebeğim seslere tepki veriyor" düşüncesiyle taramayı atlamak doğru değildir.
Kıbrıs'ta yenidoğan işitme taraması nerede yapılır?
KKTC'de aileler genellikle iki yoldan birini izler:
- Doğumun yapıldığı hastanede: Taburcu olmadan önce ya da doğumdan sonraki ilk günlerde temel bir işitme taraması uygulanabilir. Bu, ek bir randevuya gerek kalmadan süreci başlatmanın en pratik yoludur.
- Bağımsız bir işitme merkezinde: Hastanede tarama yapılamadıysa, gecikmişse veya ikinci bir değerlendirme isteniyorsa, bebek doğrudan bir işitme merkezine getirilerek tarama yaptırılabilir. İskele'deki merkezimizde bu taramayı, küçük ve taşınabilir bir cihazla AABR yöntemiyle, bebeğin uyku saatlerine uygun sessiz bir ortamda uyguluyoruz. OAE değil AABR kullanmamızın nedeni basit: AABR, sesin yalnızca iç kulağı değil kulaktan beyne kadar tüm işitsel yolu taraması sayesinde daha güvenilir sonuç verir.
Hangi yol izlenirse izlensin, önemli olan taramanın atlanmadan ve mümkünse doğumdan sonraki ilk ay içinde tamamlanmış olmasıdır.
Ne zaman başvurulmalı? 1-3-6 kuralı
Erken işitme kaybı teşhis ve müdahale programlarının önerdiği uluslararası kabul görmüş takvim şu şekildedir:
- 1. ay: İşitme taraması tamamlanmış olmalı.
- 3. ay: Şüpheli/geçemeyen sonuç varsa, tanısal odyolojik değerlendirme tamamlanmış olmalı.
- 6. ay: Gerçek bir işitme kaybı doğrulanmışsa, işitme cihazı veya diğer müdahale süreci bu yaşa kadar başlamış olmalı.
Bu takvime uyulması, konuşma ve dil gelişiminin en kritik döneminin kaçırılmamasını sağlar.
Sonuç şüpheli (refer) çıkarsa paniğe gerek var mı?
Hayır. Taramadan "refer" sonucu çıkması kesin bir tanı değildir: kulakta kalan sıvı, doğum sonrası ödem veya test sırasındaki hareketlilik gibi geçici nedenler sonucu etkileyebilir. Ancak sonucu görmezden gelmemek ve önerilen sürede tanısal değerlendirmeyi tamamlamak gerekir. Bu konuyu yenidoğan bir bebek taramayı geçemezse ne olur yazımızda daha ayrıntılı ele aldık; kullandığımız test yöntemi hakkında bilgi almak için AABR testimize ve genel süreç için yenidoğan işitme taraması yazımıza göz atabilirsiniz.
İskele'de bebeğiniz için sonraki adım
Yenidoğan taraması yaptıramadıysanız, sonucunuz şüpheliyse ya da ikinci bir görüş almak istiyorsanız, İskele'deki merkezimiz KKTC'nin her bölgesinden gelen ailelere bebek dostu bir ortamda tarama ve tanısal değerlendirme hizmeti sunuyor. Randevu ve süreç hakkında bizi arayarak bilgi alabilirsiniz.
Gazimağusa ve çevresinde misiniz? Mağusa şubemizde de aynı taramayı yapıyoruz. O bölge için ayrıca bir rehber hazırladık: KKTC'de yenidoğan işitme taraması nerede yapılır?